donderdag 2/4 en vrijdag 3/4

• 9h00-15h30: klasbezoeken (op voorhand inschrijven is noodzakelijk, zie info klasbezoeken)
  Locatie: UGent-Volkssterrenwacht Armand Pien, Rozier 44, 9000 Gent, ingang langs de Lovelingstraat.

• 20h00-22h00: voordracht door Ronny Martens 'Kosmologie: speculatie of wetenschap?'.

  Reeds van oudsher heeft de mens zich vragen gesteld naar de bouw van het heelal en zijn plaats daarin. Zolang de informatie die hij erover had afkomstig was van zijn zintuigen en de dagelijkse ervaring, kon hij niet veel meer doen dan eenvoudige modellen van de kosmos opstellen die deze waarnemingen (de 'fenomenen') beschreven. Opvattingen over hoe de kosmos 'echt' in elkaar zat, laat staan hoe die ontstaan was, bleven het domein van speculatie en godsdienstige openbaring.
  Maar met de ontwikkeling van de wetenschap werden sommige van deze vragen toegankelijk voor echt onderzoek. Het geocentrische wereldbeeld van Aristoteles, dat de basis vormde van de knusse middeleeuwse kosmologie (een 'ondermaanse' van zonde en dood omgeven door steeds volmaaktere sferen die eindigden bij God en zijn entourage), werd vervangen door een heliocentrisch wereldbeeld. Van dan af begon de idee post te vatten dat de sterren geen lichtpuntjes op het firmament waren, maar misschien wel objecten zoals de Zon, en deze bedenking opende letterlijk de kosmos en de weg naar de eerste gefundeerde denkbeelden over de structuur en de aard ervan. Dit was een eerste belangrijke stap in de ontwikkeling van een wetenschappelijk gefundeerde kosmologie. De verdere ontwikkeling had (en heeft) twee doelstellingen: het verzamelen van zoveel mogelijk bijkomende gegevens die ons meer kunnen vertellen over de structuur van de kosmos, en het ordenen van die gegevens in heelalmodellen waarvan gehoopt wordt dat ze het ´echte’ heelal waarin we leven, zo goed mogelijk beschrijven. In de eerste helft van de 20e eeuw werden in het kader van de algemene relativiteitstheorie de eerste bruikbare modellen opgesteld over de mogelijke geometrische kenmerken van het heelal, halverwege die eeuw werd ook de chemische samenstelling ervan benaderbaar; en helemaal op het einde bleek de kosmos toch weer vreemder te zijn dan men dacht... Waar staan we nu? Is het heelalmodel dat tegenwoordig furore maakt een speculatieve constructie die morgen door iets helemaal anders kan vervangen worden, of zal elk toekomstig model toch aan een aantal fundamentele eisen moeten voldoen om aanvaardbaar te zijn?

  In deze voordracht worden een aantal basisgegevens besproken, wordt uitgelegd op welke manier die basisgegevens eisen stellen aan ons model van de kosmos en hoe die in de huidige opvattingen passen. Kosmologie blijkt wel wat speculatie te bevatten, maar is daarom nog niet onwetenschappelijk!

  Toegang is gratis.
  Locatie: UGent-Volkssterrenwacht Armand Pien, Rozier 44, 9000 Gent, ingang langs de Lovelingstraat.

• 20h00-24h00: 'Star-party op Campus Sterre, UGent, gebouw S9 (Krijgslaan 281, 9000 Gent) met:
  -opendeurdag in het Sterrenkundig Observatorium van de UGent en bezoek aan de nieuwe koepel
  -demonstraties van de werkgroep 'Spiegelslijpen en Kijkerbouw'
  -kijkavond: Bij helder weer worden de telescopen opgesteld om de Maan of Saturnus te bestuderen.
  -Nocturne in het Museum voor de Geschiedenis van de Wetenschappen van de UGent (gebouw S30). Er worden verschillende instrumenten getoond die verband houden met waarnemen. Onder andere worden een aantal kijkers tentoongesteld. In dezelfde periode loopt in het museum ook de tijdelijke tentoonstelling 'Micro, Macro, Mega', waarin de geschiedenis van de microscoop belicht wordt. De miscroscoop en de telescoop gaan terug naar dezelfde oorsprong in het jaar 1608.
  Toegang is gratis.

• 13h30-16h00: 'De hemel beter leren kennen', een workshop voor jongeren (vanaf 12j). Je leert meer over de sterrenbeelden, je krijgt tips voor het waarnemen van de nachtelijke sterrenhemel met een verrekijker, je leert werken met een eenvoudige sterrenkaart en met een planetariumprogramma. Op voorhand inschrijven via info@armandpien.be of 09 264 36 74.
  Locatie: UGent-Volkssterrenwacht Armand Pien, Rozier 44, 9000 Gent, ingang langs de Lovelingstraat.

Terug naar IYA2009